Cửa sổ tách đàn rất hẹp ở miền Trung

Thấy đàn đông là muốn tách. Đây là chỗ người mới nôn nóng nhất, và cũng là nguyên nhân mất đàn phổ biến thứ hai sau kiến.

Tách sớm thì cả tổ mẹ lẫn tổ con đều yếu, và có khi mất cả hai.

Dấu hiệu đàn đủ sức

Quân đông và ổn định qua nhiều tuần, không phải đông một đợt rồi thưa lại.

Lượt ong ra vào nhộn nhịp đều đặn vào buổi sáng, và có nhiều con mang phấn về.

Thấy ong non tập bay trước cửa vào giữa trưa nắng, nghĩa là chúa đang đẻ mạnh.

Mở thùng thấy dự trữ dày và vùng ấu trùng rộng, có nhiều lứa ở các độ tuổi khác nhau.

Đủ bốn dấu hiệu này, và đang trong tháng 9 đến tháng 12, thì mới nên tính chuyện tách.

Thời điểm trong năm

Giữa tháng 9 đến tháng 12 là lúc hợp nhất. Nguồn hoa dồi dào, đàn đang sung, và còn nhiều tháng để cả hai bên gây dựng trước mùa khó.

Đầu mùa mưa thì hơi sớm, vì đàn vừa hồi sau tháng 5 đến tháng 8 chưa lâu.

Cuối mùa mưa thì muộn, vì tổ con không kịp gây dự trữ trước khi vào tháng 1 đến tháng 8.

Và tuyệt đối không tách trong tháng 5 đến tháng 8. Lúc đó cả hai bên đều không đủ sức, và thường mất cả hai.

Vì sao tách sớm lại hỏng cả hai

Tách là chia đôi mọi thứ: quân, dự trữ, và vùng ấu trùng.

Đàn chưa đủ sức thì sau khi chia, cả hai bên đều dưới ngưỡng cần thiết để tự vận hành.

Bên không có chúa phải gây chúa mới, mà việc đó cần quân đông và ấu trùng đủ non. Thiếu thì không gây được.

Bên có chúa thì mất một nửa quân, phải mất nhiều tuần mới hồi.

Nếu sau đó gặp mùa khó thì cả hai đều không qua nổi.

Đàn mới mua về

Nguyên tắc ở Ong Zú: đàn mới nhận về phải qua ít nhất một năm mới tách.

Lý do là đàn cần thời gian định vị lại ở chỗ mới, làm quen nguồn hoa quanh đó, và gây lại dự trữ.

Nhiều người mới mua tổ về vài tháng thấy đàn lên là tách ngay, rồi mất cả hai.

Kiên nhẫn một năm thì năm sau tách được an toàn, và từ đó nhân dần lên.

Không tách quá dày

Một đàn khoẻ thường chỉ nên tách một lần mỗi năm, và có năm nên bỏ qua.

Tách liên tục thì đàn mẹ không bao giờ hồi hẳn, và chất lượng cả dòng đi xuống.

Cũng đừng tách hết mọi đàn đủ sức trong cùng một năm. Nên giữ lại vài đàn nguyên để có nguồn dự phòng và để thu mật.

Ở Ong Zú, mỗi năm chỉ tách một phần số đàn đủ điều kiện, phần còn lại để nguyên.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Tách ngay khi thấy đàn đông mà chưa ổn định
• Tách đàn mới mua về trong năm đầu
• Tách hết mọi đàn đủ sức trong cùng một năm

Câu hỏi thường gặp

Bao lâu tách một lần?

Một lần mỗi năm với đàn khoẻ, và có năm nên bỏ qua.

Đàn mới mua bao giờ tách được?

Sau ít nhất một năm, khi đàn đã ổn định ở chỗ mới.

Tách vào tháng nào?

Giữa tháng 9 đến tháng 12, khi nguồn hoa dồi dào.

Tách rồi bao lâu đàn hồi?

Vài tháng nếu tách đúng lúc và đúng cách.

Có nên tách để bán tổ không?

Được nếu đàn dư sức thật. Tách vì cần tiền mà đàn chưa đủ thì mất cả hai.